Wodnicha marcowa

Hygrophorus marzuolus (Fr.) Bres.

Nazywana również: Agaricus marzuolus, Clitocybe marzuolus, Clitocybe marzuola, Limacium camarophyllum subsp. marzuolum

Występowanie:Od lutego (pojawia się w początkowym okresie topnienia śniegów) do maja, gromadnie, w lasach iglastych (jodła, świerk, sosna) i liściastych (dąb), przeważnie na mszystym podłożu; gatunek bardzo rzadki (znany jedynie z kilku stanowisk w południowej Polsce).
Wymiary:Średnica kapelusza wynosi od 4 do 12 cm, zaś wysokość trzonu waha się pomiędzy 5 a 8 cm długości przy 1-3 cm grubości.
Kapelusz:Masywny, początkowo półkolisty lecz z wiekiem staje się bardziej płaski a jego krawędź może zyskać nieregularnie pofalowaną formę. Ma gładką, suchą, matową powierzchnię, z początku białawą, lecz stosunkowo szybko uzyskuje kolor szary do ciemnopopielatego, niekiedy z plamkami.
Pod kapeluszem:Blaszki początkowo białe, z wiekiem szarawe; stosunkowo grube, rzadkie, różnej długości, nasady mogą być połączone zmarszczkami międzyblaszkowymi; nieznacznie zbiegające. Brzeg blaszek jest równy.
Odcisk kapelusza:Biały.
Trzon:Masywny, walcowaty lub nieco wygięty; początkowo pełny, z czasem pusty. Posiada powierzchnię lśniącą, jedwabiście włóknistą, gładką, jedynie w górnej części nieco oszronioną. Suchy, w odcieniach bieli lub szarości.
Miąższ:Biały, choć pod skórką kapelusza szarawy. Niezmienny, choć po przekrojeniu niekiedy lekko szarzeje. Stosunkowo zwarty, o łagodnym smaku i słabo słodkawym zapachu (podobnym do muchomora zielonawego).
Cechy charakterystyczne:Owocniki początkowo wzrastają hypogeicznie, z wiekiem unosząc ściółkę we wzgórek, z którego wysuwają się na powierzchnię. Gatunek trudny do pomylenia z jakimkolwiek gatunkiem występującym o tej samej porze.
Łatwo pomylić z:W podobnym środowisku, lecz o późniejszych porach roku, występują dwa nieco podobne gatunki:
Wodnicha odymiona rośnie latem i jesienią, a jej kapelusz ma ciemniejszą barwę (jest szarobrązowy lub brązowooliwkowy), zaś blaszki wyraźnie zbiegają na trzon; gatunek równie rzadki, jadalny.
Gąska niekształtna rośnie latem i jesienią, ma gęściej rozmieszczone blaszki a miąższ charakteryzuje się mącznym zapachem; gatunek pospolity, jadalny.
Wartość:Gatunek jadalny, choć ze względu na ekstremalną rzadkość występowania nie powinien być zbierany.
Bibliografia:
  • Gumińska B., Grzyby t. XXVI Podstawczaki – Wodnichowate, Kraków 1997
  • Gumińska B., Wojewoda W., Grzyby i ich oznaczanie, Warszawa 1985
  • Wojewoda W., Ławrynowicz M., Czerwona lista grzybów wielkoowocnikowych w Polsce [w:] Mirek Z., Zarzycki K., Wojewoda W., Szeląg Z., Czerwona lista roślin i grzybów Polski, Kraków 2006
  • 2 komentarze

    Dodaj komentarz

    Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *